İstanbul, 5-7 Haziran tarihleri arasında dünyanın en büyük “Sıfır Atık Forumu”na ev sahipliği yaptı. Atatürk Havalimanı’ndaki foruma 183 ülkeden üst düzey temsilciler katıldı.
Sıfır atık konusunda dünyaya öncülük ederek böyle uluslararası bir foruma ev sahipliği yapan bir ülkenin vatandaşı olmak aslında gurur verici olabilir. Ama Greenpeace Türkiye’nin foruma dair yayınladığı bilgi notu, görünenle gerçeklik arasındaki büyük çelişkiyi rakamlarla yüzümüze çarpıyor. Gururlanma hevesimizi yarım bırakıyor.
Greenpeace’in paylaştığı verilere göre, sıfır atık konusunda en büyük forumun ev sahibi Türkiye bu konuda başka birinciliklere de sahip. Avrupa’nın plastik çöpünü alma konusunda 2025 yılında da şampiyonluğu kimseye bırakmamışız mesela. Avrupa, geçen yıl 503 bin ton plastik çöpünü daha Türkiye’ye göndermiş. 2024 yılıyla kıyaslandığında alınan plastik çöp miktarı yüzde 19 artmış.
Peki Türkiye, 2021 yılında kısa süreli yasakladığı plastik çöp ithalatından niye vazgeçmiyor ya da vazgeçemiyor? Sıfır atık konusunda bu kadar iddialı bir etkinliğe ev sahipliği yapan bir ülke olarak, aynı zamanda nasıl Avrupa Birliği'nin en büyük plastik çöp alıcısı ülke de olabiliyor? Biz niye başkalarının çöpünü alıyoruz, bu çöplerle ne yapıyoruz? Bu çöpler doğamıza nasıl zarar veriyor?
Sıfır atıkta öncü Türkiye
Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın eşi Emine Erdoğan, 2017 yılında Çevre ve İklim Değişikliği Bakanlığı’nın koordinasyonunda bir sıfır atık hareketi başlattı.
Hareketin sloganı: ”Dünya ortak evimiz”di. Atıkların kaynağında ayrıştırılması, doğru depolanması, sera gazı salımının önlenmesi, doğal kaynaklarımızın ve gıda israfının engellenmesi gibi başlıklarda hedefler belirlendi, çalışmalar yapıldı.
Zamanla bu hareket büyüdü, küresel alana da yayıldı. Birleşmiş Milletler Genel Kurulu'nda, 14 Aralık 2022'de Türkiye'nin ana sunuculuğunda, 105 ülkenin de ortak sunucu olduğu oylamada 30 Mart "Uluslararası Sıfır Atık Günü" olarak ilan edildi. Bir yıl sonra da ilk sıfır atık günü kapsamında “Birleşmiş Milletler Sıfır Atık Danışma Kurulu” oluşturuldu ve Emine Erdoğan’a kurul başkanlığı görevi verildi.
