Dedesinin adını taşıyordu. 2009 yılında henüz 11 yaşındayken Londra'nın en pahalı semtlerinden Mayfair'de, 33 milyon sterlin değerinde bir ticari gayrimenkulün sahibi olmuştu. 

Aslında ailesinin yalnızca Londra’daki mülklerinin toplam değeri düşünülünce bu, o kadar da fazla sayılmayabilirdi. 

Uluslararası Araştırmacı Gazeteciler Konsorsiyumu (ICIJ) ile birlikte çalışan Organize Suç ve Yolsuzluk Raporlama Projesi’nin (OCCRP) 2021’de yayımladığı Pandora Belgeleri araştırmasına göre, ailesinin Londra’daki mülklerinin toplam değeri, dönemin kuruyla yaklaşık 694 milyon dolara ulaşıyordu. 

Belgeler, bu mülklerin önemli bir bölümünün Britanya Virjin Adaları’nda kayıtlı, birbiriyle bağlantılı 84 offshore şirket üzerinden edinildiğini gösteriyordu. 

Şirketlerin mülkiyet yapıları ve yöneticileri sık sık değiştiriliyor, böylece gerçek sahiplerin izini sürmek zorlaşıyordu.

Torun Aliyev’in Azerbaycan’ı

11 yaşında bu servetin bir kısmına ulaşmış Haydar Aliyev, Azerbaycan’ı uzun süredir yöneten Aliyev ailesinin üçüncü neslinin temsilcilerinden. 

2003’ten beri Azerbaycan’ın cumhurbaşkanı olan babası İlham Aliyev, bu görevi kendi babasından devraldı. Annesi Mihriban Aliyeva da 2017 yılında babası tarafından cumhurbaşkanının birinci yardımcılığı görevine getirildi. 

Servetleri yüz milyonlarca dolarla ölçülen kendisinden büyük iki kız kardeşi de sık sık resmî programlarda görünüyor. 

Pandora belgeleri açıklanınca, babası uzun süre sessizliğini korudu, nihayet konuşmaya karar verdiğinde de cumhurbaşkanı olmadan önce de varlıklı olduğunu, servetini ticaret yaparak kazandığını anlattı, işlerini de çocuklarına devrettiğini söyledi. İşlerinin denetime açık ve şeffaf olduğunu da iddia etti. 

Oysa torun Haydar Aliyev’in 1961 doğumlu babası İlham Aliyev Moskova Devlet Üniversitesi Uluslararası İlişkiler programında ders verirken, bir ara işsiz kaldı.

Dedesi ülke yönetimine geldikten sonra İlham Aliyev 1994 yılında Azerbaycan’ın dev petrol şirketi SOCAR’ın başkan yardımcılığına atandı. 

Ancak ailenin serveti, İlham Aliyev’in 2003’te başlayan cumhurbaşkanlığından çok önce, babası Haydar Aliyev döneminde (1993-2003) birikmeye başlamıştı.

Haydar Aliyev’in Azerbaycan’ı

1923’te Nahçivan’da demiryolu işçisi bir ailede doğan Haydar Aliyev, Sovyet döneminin güvenlik teşkilatlarında çalıştı. 

Basamakları hızla tırmanarak 1964'te Sovyet istihbarat örgütü KGB’nin Azerbaycan Cumhuriyeti başkan yardımcılığı görevine atandı. 

1969'da Azerbaycan Komünist Partisi’nin birinci sekreteri olduğunda, 2011’de açıklanan ama 1983 tarihli bir CIA belgesine göre ona bir görev verilmişti: Azerbaycan siyasetindeki çıkar ilişkilerini temizlemek. 

Belgeye göre, Aliyev, bu işte gerçekten başarılı oldu. Azerbaycan’da çıkar ilişkisi yürüten üst düzey siyasi kadroların yüzde 80’ini değiştirdi, o zamanki Azerbaycan Cumhuriyeti’nin ekonomik kalkınmasını gözle görülür bir şekilde yükseltti. Bu başarısı onu, önce Merkez Komitesi Politbüro üyeliğine sonra da 1982'de SSCB Bakanlar Kurulu birinci başkan yardımcılığına taşıdı.

Azerbaycan’da yolsuzluğa karşı büyük bir mücadele verirken, görevden aldığı kadroların yerine, kendi KGB mensubu arkadaşlarını ve ailesinin üyelerini atadı. İşte bu atamalar, Azerbaycan’da bugün de devam eden ekonomik yapının başlangıcı oldu.