Trump’ın “Koca bir medeniyeti yok edeceğiz” diye işaret ettiği gece, ABD ve İran, 15 günlük de olsa bir ateşkes için anlaştı. Belli ki, dünya enerjisinin can damarı Hürmüz, ateşkesin anahtarı oldu. Peki kritik saatlerde neler yaşandı?
ABD ve İsrail’in İran’a karşı başlattığı savaş petrol fiyatlarında sıçramaya sebep oldu. İran’ın Hürmüz Boğazı’nı kapatması ve misilleme saldırıları derin ve küresel bir petrol krizi endişesi yaratıyor. Bu da akıllara 1973’te, petrol fiyatlarının bir anda 4 kat yükseldiği krizi getiriyor.
İsrail ve ABD’nin İran’a açtığı savaşın, bitmek şöyle dursun, derinleşerek yayılma ve bir dayanıklılık rekabetine dönüşme ihtimali savaşın ikinci haftasında en çok üzerinde durulan analizlerden oldu. Fayn, gerçek uzmanları ve onların tartışmalarını takip etti, okurları için derledi.
Dünyanın gündemi ABD ve İsrail’in İran’a başlattığı savaş. Petrol fiyatlarındaki artış yüzünden de herkes tedirgin. Savaş küresel tarımı da tehdit ediyor. Gübre fiyatları yüzde 50 yükselmiş durumda. Sadece gıda fiyatlarının artmasından değil bir kıtlığın yaşanmasından da korkuluyor.
İsrail ve ABD, İran’a savaş açtıktan sonra bilgi bombardımanı da başladı. Her gün yeni iddialar, analizler, askerî değerlendirmeler ortaya atılıyor. Fayn bu bilgileri ayıkladı, güvendiği analistleri dinledi, farklı kaynakları taradı. Süzgeçten geçirdiği tabloyu sunuyor. İşte savaşın ilk haftası.
ABD ve İsrail’in, İran’a karşı Kürt grupları sahaya sürmek istediği iddia ediliyor. Bu gruplardan biri de PKK’nın İran kolu PJAK. Ortadoğu’da Kürt hareketlerinin Washington’la ilişkisi ise sık sık aynı cümleyle hatırlanıyor: ‘‘İstihbarat operasyonları hayır kurumları gibi çalışmaz.’’
