1- MSCI nedir?

Türkiye’nin içinden geçtiği fon skandalında ağzının içine bakılan bir kurumun adını sık sık duymaya başladık: MSCI, tam adıyla Morgan Stanley Capital International.

ABD merkezli bu kurum, dünyanın en büyük borsa endeks sağlayıcısı. Kredi derecelendirme kuruluşlarıyla birlikte küresel sıcak paranın yönüne dair kritik bir role sahip. Türkiye gibi dış finansmana ve sıcak paraya bağımlı bir ülke için bu rol özel bir önem kazanıyor.

Başta ABD olmak üzere dünya genelinde çeşitli fonların kontrolündeki trilyonlarca dolarlık para, getiri elde etmek, bir başka ifadeyle paradan para kazanmak için ülkelerin hisse ve tahvil gibi finansal varlıklarına yöneliyor. 

Kendisi de ABD merkezli dev banka ve fonların ortaklığında olan MSCI, oluşturduğu endekslerle, bu paranın yönünde en fazla etki sahibi kurumlardan biri olarak dikkat çekiyor. 

MSCI’ın gelişmekte olan piyasalar endeksi bünyesinde 1989 yılından bu yana bir Türkiye endeksi de bulunuyor ve yabancı fonlar Türkiye’ye yatırım yaparken doğrudan ya da dolaylı olarak bu endeksi, bu endeksteki şirket hisselerinin ağırlıklarını dikkate alıyor.

2- MSCI’ın fon skandalındaki rolü nedir? 

Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek, Kasım 2025’te “Bazı fonlar üzerinden manipülasyon yapıldığını biliyoruz” demişti ancak fon krizine giden süreçte, MSCI’ın Haziran 2026’da yaptığı açıklama, dönüm noktalarından biri olarak kayıtlara geçti.

Küresel finansın merkezi ve patronu konumundaki ABD’nin bu kritik kurumundan gelen uyarı, Borsa İstanbul ve fon piyasasında bir depremin tetikleyicisi oldu.

23 Haziran tarihli açıklamada MSCI, Türkiye’de bazı fonların ve şirketlerin koordineli işlemlerle hisse senetlerinin fiyatlarını yapay şekilde şişirdiklerini belirtmiş, önlem alınmaması durumunda Kasım 2026’da Türkiye için küme düşürme sürecini başlatabileceğini söylemişti. 

Bu uyarı, Türkiye’de otoritelerin fonlara ve borsaya dair bazı önlemler almasını, bu önlemler de hızla büyüyen fon balonunun patlamasını tetikledi.

3- MSCI 15 Ekim’de ne dedi?

MSCI normalde ülke endekslerinde yılda en az dört kez gözden geçirme ve değişiklik yapıyor. Ülke endekslerine dahil olacak ya da çıkacak hisselere karar veriyor. 

MSCI, 15 Ekim’deki açıklamasında, Türk hisseleri için endeks değişikliklerini, geçici olarak dondurma kararı aldı.