> ## Content Index
> Fetch the complete content index at: https://www.fayn.press/llms.txt
> Use this file to discover other available public pages before exploring further.

# İsrail sandığa gidiyor: Netanyahu'ya karşı çıkanlar ne kadar farklı?
- URL: https://www.fayn.press/israil-sandiga-gidiyor-netanyahuya-karsi-cikanlar-ne-kadar-farkli/
- Published: 2026-10-23T09:14:39.000Z
- Updated: 2026-10-23T09:14:39.000Z
- Description: İsrail, Gazze'deki soykırımın ardından ilk kez genel seçime gidiyor. Netanyahu'nun karşısında eski askerler, eski başbakanlar ve sağcı siyasetçiler var. Anketlerde hiçbir taraf tek başına iktidar için gereken çoğunluğa ulaşamıyor. Peki hükümet değişirse İsrail'in Filistin politikası da değişecek mi?
- Author: Fayn
- Tags: dünya, gündem, dış siyaset, gazze, israil seçimleri, Netanyahu, Gadi Eisenkot, Gazze'de soykırım, Ben-Gvir kimdir, Gadi Eisenkot kimdir

İsrail'in en uzun süre görev yapan ve Gazze'deki soykırım sırasında ülkeyi yöneten Başbakanı Benyamin Netanyahu, 27 Ekim seçimlerinde bir kez daha iktidarda kalmaya çalışacak.

Ancak bu kez karşısında yalnızca geleneksel muhalefet yok. Eski genelkurmay başkanları, eski başbakanlar ve daha önce birlikte çalıştığı siyasetçiler de Netanyahu'yu devirmek istiyor.

Seçim, Hamas'ın 7 Ekim 2023'te düzenlediği saldırının ve İsrail'in Gazze'de yürüttüğü üç yıllık soykırımın ardından yapılacak ilk genel seçim.

Gazze'nin büyük bölümü yıkıldı, on binlerce Filistinli öldürüldü. İsrail, Lübnan’a da saldırdı ve İran'la da savaştı. Ülke içinde ise Netanyahu hükümetinin güvenlik politikaları, yargıya müdahale girişimleri ve savaşın ekonomik yükü tartışılıyor.

Onu değiştirmek isteyen muhalefetin önemli bir bölümü de Filistin konusunda Netanyahu’dan çok farklı düşünmüyor.

## Netanyahu'nun karşısında kimler var?

76 yaşındaki Netanyahu ara verse de toplam 19 yıl görev yaptı. Ancak 2020'den bu yana yolsuzluk suçlamalarıyla da yargılanıyor. Zengin iş insanlarından pahalı hediyeler almak ve kendisi hakkında olumlu haberler yapılması karşılığında medya patronlarına ayrıcalık sağlamakla suçlanıyor. Suçlamaları reddediyor.

Liderliğini yaptığı Likud, uzun yıllardır İsrail sağının en büyük partisi. Filistin devletinin kurulmasına karşı çıkan parti, işgal altındaki Batı Şeria'da İsrail'in kontrolünün sürmesini savunuyor.

Netanyahu'nun koalisyon ortakları arasında ırkçı Itamar Ben-Gvir ve Bezalel Smotrich de bulunuyor. Yahudi Gücü partisinin lideri ve Ulusal Güvenlik Bakanı Ben-Gvir, Gazze'ye gıda yardımı gönderilmemesini savundu. Filistinlilerin Gazze'den çıkarılmasını ve bölgenin yeniden Yahudi işgalcilere açılmasını istedi. 

Maliye Bakanı Smotrich ise işgal altındaki Batı Şeria'da Filistinlilerin zorla yerinden edilmesini ve Yahudi kolonilerinin genişletilmesini destekliyor. İki bakan, Filistinlilere yönelik şiddeti kışkırttıkları gerekçesiyle beş ülkenin yaptırımlarına uğradı.

Muhalefetin öne çıkan ismi ise 66 yaşındaki eski Genelkurmay Başkanı [Gadi Eisenkot.](https://fikirturu.com/jeo-politika/israilde-netanyahuyu-zorlayan-isim-uniformadan-iktidara-gadi-eisenkot/?ref=fayn.press)

2015-2019 arasında İsrail ordusunu yöneten Eisenkot, 2023'te Netanyahu'nun savaş kabinesine katıldı. Ancak Netanyahu'yu Gazze'deki savaşta siyasi çıkarlarını öne çıkarmakla itham etti. Netanyahu’yu İsrailli esirlerin serbest bırakılması konusunda ilerleme sağlamamakla da suçladı. Haziran 2024'te hükümetten ayrıldı. Şimdi kurduğu Yashar partisiyle seçime giriyor.

Kendini merkezde konumlandıran Eisenkot, devlet kurumlarında reform ve askerlik hizmetinin toplumun farklı kesimlerine yayılmasını savunuyor. Ancak Filistinli siyasetçilerin partisi Ra'am ile hükümet kurmaya karşı çıkıyor.

Muhalefetin diğer önemli isimleri arasında eski başbakanlar Naftali Bennett ve Yair Lapid de var. İkili, Birlikte adıyla ortak bir liste oluşturdu.

Bennett, İsrail'in işgal politikasını uzun yıllardır savunan sağcı bir siyasetçi. Lapid ise daha merkezde konumlanıyor. Eski Savunma Bakanı Avigdor Liberman'ın milliyetçi partisi ve Yair Golan'ın liderliğindeki Demokratlar da Netanyahu karşıtı cephede bulunuyor.

Bu partiler seçimden sonra birlikte hareket etmek istiyor. Ancak aynı hükümeti kurmak istemeleri, Filistin meselesinde ortak bir çözüme sahip oldukları anlamına gelmiyor.

## İsrail'de sağ ve sol ne anlama geliyor?

İsrail siyasetindeki sağ-sol ayrımı, Avrupa'daki kadar ekonomi üzerinden şekillenmiyor.

Bir partinin vergileri artırmak ya da kamu harcamalarını azaltmak istemesinden çok, Filistinlilere nasıl yaklaştığı belirleyici oluyor.

İsrail solu tarihsel olarak Filistinlilerle müzakereyi ve toprak paylaşımını savunan hareketlerle ilişkilendirildi. Sağ ise Filistin devletine karşı çıkması ve işgal altındaki topraklarda İsrail yerleşimlerini desteklemesiyle öne çıktı.

Ancak bu ayrım da giderek değişti.

7 Ekim’in ardından gelen savaşlar, İsrail toplumunda güvenlik kaygılarını daha da güçlendirdi. Filistin devletine karşı çıkan görüşler, yalnızca aşırı sağın değil, merkezdeki pek çok siyasetçinin de benimsediği bir çizgiye dönüştü.

Filistinli siyaset analisti Ehab Jabareen'in[ Al Jazeera'ye değerlendirmesine göre](https://www.aljazeera.com/news/2026/9/9/what-right-and-left-mean-in-israel-today?ref=fayn.press), İsrail'deki Yahudi siyasetinin önemli bir bölümü artık bir kuşak önce sağcı kabul edilecek görüşlerden hareket ediyor.

Bu nedenle Netanyahu'ya muhalefet etmek, İsrail'in Filistin politikasına da karşı çıkmak anlamına gelmiyor.

Seçimlerde Netanyahu'nun karşısında farklı siyasi partiler bulunsa da Filistin devletinin kurulmasına karşı çıkan, İsrail'in askerî üstünlüğünü önceleyen ve işgal altındaki topraklar konusunda köklü değişiklik vaat etmeyen siyasetçiler muhalefette de güçlü.

## Kimler oy kullanabiliyor?

İsrail'de yaklaşık 7,3 milyon seçmen 27 Ekim'de sandığa gidecek.

Ancak İsrail'in kontrolü altında yaşayan herkes bu seçimde oy kullanamıyor.

İsrail vatandaşı yaklaşık 1,2 milyon Filistinli oy kullanma hakkına sahip. Buna karşılık Gazze'de, işgal altındaki Batı Şeria'da ve Doğu Kudüs'te yaşayan yaklaşık üç milyon yetişkin Filistinli, İsrail parlamentosunu seçemiyor.

Batı Şeria'da yaşayan İsrailli yerleşimciler ise oy kullanabiliyor.

Böylece aynı bölgede yaşayan iki kişiden biri, hayatını doğrudan etkileyen kararları alan parlamentoyu seçebilirken diğeri seçemiyor.

Bu ayrım, İsrail seçimlerinin Filistinliler açısından taşıdığı temel çelişkilerden biri.

Seçim öncesinde Filistinli seçmenlerin desteklediği partiler de engellerle karşılaştı.

İsrail Merkez Seçim Komitesi, Ra'am ve Ortak Liste'nin seçimlere katılmasını yasaklama kararı aldı. Ancak Yüksek Mahkeme, 2 Ekim'de bu kararları oybirliğiyle bozdu.

Ortak Liste'deki Balad partisinin lideri Sami Abu Shehadeh ise mahkemenin adaylığının engellenmesini onaylayabileceğinin anlaşılması üzerine yarıştan çekildi.

Filistinli seçmenlerin desteklediği partiler seçimden sonra hükümetin kurulmasında belirleyici olabilir. Ancak Netanyahu karşıtı Yahudi partilerinin çoğu, bu partilerle koalisyon kurmak istemiyor.

## Sandıktan hükümet çıkacak mı?

İsrail'de seçmenler doğrudan başbakanı değil, 120 sandalyeli parlamento Knesset'e girecek partileri seçiyor.

Bir partinin parlamentoya girebilmesi için oyların en az yüzde 3,25'ini alması gerekiyor. Hükümet kurmak içinse 61 milletvekilinin desteği şart.

İsrail tarihinde hiçbir parti tek başına bu çoğunluğu sağlayamadı. Bu nedenle seçimlerden sonra partiler arasında koalisyon pazarlıkları yapılıyor.

[Al Jazeera'ye göre](https://www.aljazeera.com/news/2026/10/20/israels-elections-2026-explained-in-maps-and-charts?ref=fayn.press), son anketlerde Netanyahu'nun partisi Likud ile Eisenkot'un Yashar partisi arasındaki yarış oldukça yakın.

19 Ekim'de İsrail'in Kanal 12 televizyonu için yapılan ankette Yashar 24, Likud ise 21 sandalye kazanıyor. Ancak ne Netanyahu'nun mevcut müttefikleri ne de ona karşı birleşen partiler 61 sandalyeye ulaşabiliyor. 

Bu tablo, seçimleri kazanmaktan çok seçim sonrasında kimin kiminle anlaşacağının önemli olacağını gösteriyor.

İsrail, 2019'dan bu yana altıncı kez genel seçime gidiyor. Önceki seçimlerde de partiler arasındaki anlaşmazlıklar nedeniyle hükümet kurulamamış, seçmenler kısa aralıklarla yeniden sandığa çağrılmıştı.

Bu kez de benzer bir tablo ortaya çıkabilir.

## Gazze'deki soykırım seçimleri nasıl etkiliyor?

7 Ekim 2023 sonrası İsrail, ABD'nin desteğiyle Gazze'de soykırım başlattı. Üç yılda 20 binden fazlası çocuk en az 74 bin Filistinli öldürüldü, 175 binden fazla kişi yaralandı.

İsrail bu süreçte Lübnan'a kara harekâtı düzenledi. Hava saldırılarında ve çatışmalarda yaklaşık 9 bin kişi hayatını kaybetti. Suriye'ye yönelik hava saldırılarını sürdürdü. ABD'yle birlikte İran'a da saldırdı.

Netanyahu hükümeti, 7 Ekim saldırısındaki güvenlik zaaflarını araştıracak bağımsız bir devlet soruşturma komisyonunu üç yıl boyunca kurmadı. Netanyahu hakkında ayrıca Gazze'de işlenen savaş suçları ve insanlığa karşı suçlar nedeniyle Uluslararası Ceza Mahkemesi tarafından tutuklama kararı çıkarıldı. 

Kasım 2024'te alınan kararda Netanyahu ve dönemin Savunma Bakanı Yoav Gallant, sivilleri aç bırakmayı savaş yöntemi olarak kullanmak, öldürme ve zulüm gibi suçlarla itham edildi.

İsrail’de savunma bütçesi 2023'ten bu yana iki katına çıktı. Artan fiyatlar ve hayat pahalılığı seçimlerin önemli gündemlerinden biri.

Ülkede başka tartışmalar da sürüyor. Netanyahu'nun yargının yetkilerini sınırlandırma girişimleri ve ultra-Ortodoks Yahudilerin askerlikten muaf tutulması bunların başında geliyor. Özellikle askerlik meselesi, savaşın yükünü taşıyan kesimlerle dini partiler arasındaki anlaşmazlığı büyütüyor.

27 Ekim seçimleri Netanyahu'nun iktidarını sona erdirebilir. Ancak sandıktan farklı bir hükümet çıksa bile Filistinliler açısından pek bir şey değişmeyecek. Çünkü Netanyahu'nun karşısındaki siyasi seçeneklerin çoğu, onun Filistin politikasından köklü biçimde ayrılmıyor.

🦉

Fayn, güç sahiplerini denetlemek, bakış açılarımızı genişletmek, yankı odalarının duvarlarını yıkmak ve 21\. yüzyılın enformasyon karmaşasına direnebilmek için var. [****Fayn’a sınırsız erişim için abone olun.**](https://fayn.press/abonelik?ref=fayn.press)